Vai trò của công ty kiểm toán nước ngoài trong 25 năm hoạt động của kiểm toán độc lập ở Việt Nam


Ngành kiểm toán độc lập ở Việt Nam đã qua 25 năm hình thành và phát triển. Một phần tư thế kỷ là quãng thời gian còn rất khiêm tốn so với lịch sử hàng trăm năm hình thành và phát triển của chuyên môn này tại các quốc gia khác trên trên toàn thế giới. Tuy nhiên, ngành kiểm toán độc lập ở Việt Nam đã ghi nhận một thực tiễn phát triển vượt bậc và đến nay đã cỏ thể tự tin sánh vai các đối tác toàn cầu trên nhiều phương diện nghề nghiệp. Có thể thấy rõ là hệ thống khuôn khổ pháp luật, hệ thống chuẩn mực kế toán- kiểm toán hiện hành đã bám sát và tiệm cận được với các chuẩn mực Quốc tế, các Hội nghề nghiệp, trong đó nổi bật nhất là Hội Kiểm toán viên hành nghề Việt Nam (VACPA) đã phát triển lớn mạnh cả về quy mô và chất lượng hội viên, kiểm toán viên hành nghề v.v. 

                TS. Trần Đình Cường
TGĐ Công ty TNHH Ernst & Young Việt Nam
                Phó Chủ tịch VACPA

Theo số liệu của VACPA, hiện đến tháng 10/2016, ở Việt Nam có 142 công ty đủ điều kiện cung cấp dịch vụ kiểm toán độc lập với 3837 nhân sự có Chứng chỉ Kiểm toán viên Việt Nam và nhân sự có Chứng chỉ kế toán, kiểm toán quốc tế ngày càng tăng, ví dụ như ACCA là 900 người, cung cấp dịch vụ cho khoảng 36,000 doanh nghiệp, tổ chức thuộc các loại hình cũng như các thành phần kinh tế khác nhau. Những con số này có xu hướng tăng qua các năm và chắc chắn sẽ vẫn còn tiếp tục tăng lên để đáp ứng nhu cầu dịch vụ của thị trường và của nền kinh tế. Đạt được thành tựu to lớn trong khoảng thời gian ngắn ngủi như vậy không thể không ghi nhận vai trò của các công ty kiểm toán nước ngoài hoạt động tại Việt Nam.

Có thể nói ngành kiểm toán độc lập được mở cửa và hội nhập quốc tế đầy đủ ngay từ khi mới hình thành ở Việt Nam vào những năm 1991-1992, trước khi Việt Nam chính thức tham gia các Hiệp định thương mại quốc tế song phương, đa phương, khu vực hay toàn cầu. Bằng chứng là Ernst & Young, hãng kiểm toán nước ngoài đầu tiên đã có mặt tại Việt Nam ngay từ những ngày phôi thai của ngành kiểm toán độc lập và đã chính thức được cấp giấy phép hoạt động với 100% vốn đầu tư nước ngoài tại Việt Nam ngay từ năm 1992. Tiếp theo, toàn bộ các công ty kiểm toán lớn nhất trên thế giới (BIG 6 và giờ là BIG 4) đều được cấp giấy phép hoạt động tại Việt Nam. Ngay từ những ngày đầu hoạt động, các công ty này đã lập tức tuyển dụng, đào tạo, huấn luyện và phát triển đội ngũ nhân sự chuyên nghiệp, có năng lực tốt và chuyên môn sâu, có đạo đức nghề nghiệp vững vàng và am hiểu sâu sắc hệ thống khuôn khổ pháp lý, chuẩn mực nghề nghiệp và thực tiễn hoạt động của môi trường kinh doanh của Việt Nam cũng như thông lệ, chuẩn mực nghề nghiệp quốc tế. Thông qua hoạt động đào tạo, các công ty kiểm toán nước ngoài đã góp phần tạo dựng ý thức đầu tư và phát triển chuyên môn nghề nghiệp đạt tiêu chuẩn quốc tế cho đội ngũ nhân sự thông qua các chương trình tài trợ, cấp học bổng cho việc học và thi lấy chứng chỉ quốc tế như ACCA, CPA Úc v.v. Đội ngũ nhân sự chất lượng cao này chính là những hạt nhân để tiếp tục đóng góp và phát triển ngành kiểm toán độc lập nước nhà thông qua kinh nghiệm thực hành chuyên môn cũng như tri thức được định kỳ và liên tục cập nhật theo yêu cầu của các chứng chỉ quốc tế. Hiện nay, ngoài việc xây dựng và phát triển đội ngũ cán bộ lãnh đạo cao cấp và đội ngũ nhân viên chuyên nghiệp hùng hậu tại mỗi công ty, các công ty này còn đã cung cấp hàng ngàn cán bộ được đào tạo, huấn luyện bài bản, được tôi luyện và thử thách nghiêm túc trong thực tế cho các ngành nghề khác nhau của nền kinh tế. Đây là một trong những đóng góp to lớn và đáng kể nhất của các công ty kiểm toán nước ngoài hoạt động tại Việt Nam đối với sự phát triển của nền kinh tế Việt Nam nói chung cũng như sự phát triển của hoạt động kiểm toán độc lập ở Việt Nam nói riêng.

Vì được hoạt động ở Việt Nam ngay khi ngành này mới thành lập, các công ty kiểm toán nước ngoài cũng du nhập theo mình hệ thống kỹ thuật - công nghệ nghề nghiệp đã được phát triển tiên tiến trên toàn thế giới. Ngoài việc đào tạo, huấn luyện và chuyển giao công nghệ nghề nghiệp cho đội ngũ nhân viên của mình, các công ty kiểm toán nước ngoài cũng tích cực tham gia đóng góp ý kiến xây dựng, phát triển và hoàn thiện hệ thống khuôn khổ pháp lý về kế toán, kiểm toán và các lĩnh vực kinh tế, tài chính, thuế có liên quan, đặc biệt là các chuẩn mực nghề nghiệp cho hoạt động kiểm toán độc lập ở Việt Nam. Toàn bộ khối lượng công việc khổng lồ nhằm xây dựng, phê duyệt và ban hành Luật kiểm toán độc lập của Việt Nam, hệ thống các nghị định, thông tư hướng dẫn thi hành Luật kiểm toán độc lập và toàn bộ hệ thống chuẩn mực kiểm toán Việt Nam đều được thực hiện nhanh chóng và phù hợp với sự đóng góp hiệu quả của các công ty kiểm toán nước ngoài. Sự phát triển và hội nhập quốc tế đầy đủ của ngành kiểm toán độc lập ở Việt Nam với sự tham gia tích cực của các công ty kiểm toán nước ngoài cũng góp phần đẩy nhanh sự phát triển của nền kinh tế Việt Nam thông qua sự phát triển và minh bạch hóa thông tin của các thị trường tài chính, tiền tệ, thị trường vốn và đặc biệt là thị trường chứng khoán và các công ty niêm yết, đại chúng.

Ngoài ra còn có thể kể tới sự đóng góp của các công ty kiểm toán nước ngoài vào sự phát triển của các ngành kinh tế liên quan khác như Kiểm toán Nhà nước, tài chính, ngân hàng, chứng khoán, thuế, hải quan, bảo hiểm v.v. Thông qua các chương trình hợp tác, phát triển, các dự án cải cách thể chế, nâng cao năng lực, các công ty kiểm toán nước ngoài đã tích cực tham gia và đóng góp quan trọng vào quá trình phát triển và nâng cao năng lực quản lý nhà nước và hiệu quả hoạt động của các cơ quan và các ngành này.

Có thể thấy hoạt động kiểm toán độc lập Việt Nam đã đi đầu trong hội nhập quốc tế và đã thu được những thành tựu vô cùng to lớn và đáng tự hào. Điều này sẽ giúp hoạt động kiểm toán độc lập Việt Nam tiếp tục tự tin hội nhập quốc tế nhằm không ngừng phát triển và có nhiều đóng góp tích cực hơn nữa cho sự phát triển chung của nền kinh tế.

Trích nguồn: VACPA
Số lượt đọc: 2392

Đánh giá bài viết
Kết quả